Tìm kiếm

Làm thế nào hết khổ?

03/04/2017 20:28
Hỏi: Trong “Tứ diệu đế” có nói về Diệt khổ và con đường để Diệt khổ. Hòa thượng có cho rằng Diệt khổ là rất khó khăn không? Nhất là đối với những người đã “si” lại “tham”.

Hòa thượng Thích Trí Quảng: “Tứ diệu đế” là một chân lý, một lẽ sống dành cho tất cả mọi người chứ không chỉ dành riêng cho Phật giáo và mọi người nên tìm hiểu. Phẩm thứ nhất “Khổ đế” trong “Tứ diệu đế” mà đức Phật dạy mình là phải biết nhìn thật vào trong cuộc sống. Nhìn thật vào trong cuộc sống thì ta sẽ thấy khổ hay là không khổ. Không khổ là thực, còn khổ là ảo. Chính mình tạo ra ảo giác mà mình rơi vào cái khổ. Do ảo giác và tham vọng mà đẩy mình vô cái khổ hiện tại chứ cuộc sống này không khổ. Khi theo đạo Phật tôi thấy cuộc sống này an lạc, cho dù trong lúc khổ nhất tôi cũng thấy an lạc. Đấy Niết bàn hay Diệt đế trong đạo Phật là ở chỗ đó. Khi mình kiềm chế được tham vọng thì mình an lạc.

Trong những lúc rơi vào tình trạng đối mặt với sống và chết thì trong lòng tôi không tham sống nữa thì tôi vẫn thấy an lạc. Tôi còn nhớ năm 1963 tôi bị bắt giam. Trong nhà biệt giam, tôi ngồi một mình, tôi tập thiền ngay trong khám nên tôi tìm thấy an lạc. Tôi nghĩ bây giờ chuyện sống chết đối với mình không cần thiết nữa. Khi chưa bị bắt thì mình ở ngoài làm việc này làm việc nọ với tổ chức, còn khi ngồi đây thì không thể làm gì được, đó là sự thật tôi nhìn nhận được nên tâm hồn tôi thanh thản. Và tôi nhận ra đây là Niết bàn, là Diệt đế tức là thấy Niết bàn ngay trong lúc cùng cực nhất của cuộc sống. Mình có trí tuệ để quyết định cuộc sống mình và không có tham vọng chen vô thì trong hoàn cảnh nào mình cũng an lạc. Vì vậy mà đức Phật dạy mình đầu tiên là quan sát cái khổ trước. Cuộc đời này không khổ. Khổ là do tham vọng sinh ra, nên đức Phật khuyên mình nên diệt nguyên nhân đi thì quả không còn. Từ ý đó mà các thầy tu thường không có tiền bạc mà vẫn thấy Niết bàn vì tâm đã đoạn diệt được tham.

Một anh làm ăn thất bại đến chùa cầu lạy xin giúp đỡ. Tôi nói thẳng đây là nguyên nhân sai lầm từ đầu của anh. Anh thiếu trí tuệ mà anh đi theo tham vọng quá mức nên anh quyết định không đúng, vì vậy anh thất bại và vỡ nợ mà không cách nào trả được. Anh đến anh cầu xin Phật trả nợ là hoàn toàn không thể nào có được. Nếu như ngay từ đầu mà anh không có quyết định sai lầm, không dấn thân vào cái sai này thì hậu quả không có. Anh phải nhìn nhận thực tế này mà tìm cách giải quyết và thực tế nhất là phải có trí tuệ để giải quyết vấn đề này. Nhưng mình không có trí tuệ thì mình phải tìm thầy có trí tuệ hơn mình để mà giải đáp cho mình và mình nói thật lòng hết tất cả những niềm sầu nỗi khổ đó.

Cũng nhiều khi có người không may gặp phải người xấu, họ bắt phải cúng này cúng nọ thì còn bị mất tiền thêm lần nữa. Từ sai lầm này dẫn đến sai lầm khác nên việc đi cúng đi cầu nhiều chưa hẳn là tốt. Khi gặp một bậc minh triết thì người ta sẽ chỉ ra rằng, nên dừng lại mà nhìn vào thực tế. Từ đó dùng trí tuệ mình mà tháo gỡ. Cái nào nên tiếp tục làm và cái nào nên dừng lại. Trong Phật giáo thì trí tuệ là phải thấy thực tế và theo thực tế thì mình sẽ sống yên ổn.

 

HT. Thích Trí Quảng - Nguồn: TVHS

Các tin tức khác